Buldog francuski

1. INFORMACJE OGÓLNE

Nazwa rasy: Buldog francuski

Nazwa angielska: French Bulldog

Nazwa oryginalna: Bouledogue Français

Kraj pochodzenia: Francja

Klasyfikacja: Systematyka Ras World Dog Federation

Grupa: IV – Psy typu bull

Próby pracy: Nie są wymagane.

Przeznaczenie: pies do towarzystwa.

2. HISTORIA RASY

Buldog francuski wywodzi się z niewielkich psów typu buldog, rozwijanych w XIX wieku we Francji. Szczególną rolę w kształtowaniu rasy odegrali hodowcy z Paryża. Początkowo psy te były popularne wśród rzemieślników, handlarzy, rzeźników i woźniców, a następnie zdobyły uznanie środowisk artystycznych i wyższych warstw społecznych. Pierwszy klub rasy powstał w Paryżu w 1880 roku, a pierwszy wzorzec opracowano w 1898 roku.

3. PRZEZNACZENIE I CECHY UŻYTKOWE

Buldog francuski jest psem do towarzystwa. Powinien być aktywny, czujny, inteligentny i łatwy w kontakcie z człowiekiem. Pomimo niewielkich rozmiarów powinien posiadać mocną budowę, dobrą muskulaturę i sprawność odpowiednią do swojej wielkości.

4. CHARAKTERYSTYKA RASY

Mały molos o zwartej, krótkiej i mocnej sylwetce. Pies powinien sprawiać wrażenie aktywnego, dobrze umięśnionego i silnego. Charakterystyczne są duża, szeroka i kwadratowa głowa, krótka kufa, stojące uszy oraz naturalnie krótki ogon. Żadna cecha budowy nie powinna być przesadzona w sposób zaburzający harmonię lub funkcjonalność psa.

5. TEMPERAMENT I ZACHOWANIE

Pies towarzyski, żywy, wesoły, inteligentny i chętny do kontaktu z człowiekiem. Może być przywiązany do opiekuna i czujny wobec otoczenia. Nie powinien być agresywny ani nadmiernie lękliwy.

6. WYGLĄD OGÓLNY

Pies mały, mocny, krępy i zwarty. Kościec solidny, muskulatura dobrze rozwinięta. Tułów krótki, klatka piersiowa szeroka, głowa duża i kwadratowa. Uszy stojące, ogon naturalnie krótki. Włos krótki, gładki i przylegający.

7. FUNKCJONALNOŚĆ I PROPORCJE

Długość tułowia, mierzona od punktu barkowego do guza kulszowego, nieznacznie przekracza wysokość w kłębie. Sylwetka powinna być zwarta i proporcjonalna. Krótka kufa jest cechą rasy, ale jej budowa nie może uniemożliwiać prawidłowego oddychania.

8. WYSOKOŚĆ I MASA CIAŁA

Wysokość w kłębie:

Psy: 27–35 cm.

Suki: 24–32 cm.

Dopuszcza się odchylenie o 1 cm powyżej lub poniżej podanego zakresu.

Masa ciała:

Psy: 9–14 kg.

Suki: 8–13 kg.

U typowego osobnika dopuszcza się przekroczenie masy o 500 g, pod warunkiem zachowania prawidłowej kondycji.

9. GŁOWA I WYRAZ

Głowa mocna, szeroka i kwadratowa. Czaszka szeroka, niemal płaska pomiędzy uszami, z lekko wypukłym czołem. Łuki nadoczodołowe wyraźne, oddzielone głęboką bruzdą między oczami. Stop wyraźny. Skóra głowy tworzy symetryczne fałdy i zmarszczki, bez ich nadmiaru.

10. NOS, WARGI I SZCZĘKI

Nos czarny, szeroki, krótki i lekko zadarty, z symetrycznymi, dobrze otwartymi nozdrzami. Ich budowa powinna umożliwiać prawidłowe oddychanie przez nos. Kufa krótka i szeroka, z symetrycznymi fałdami. Wargi grube, lekko luźne i czarne, powinny całkowicie zakrywać zęby przy zamkniętym pysku. Żuchwa szeroka i mocna, wysunięta przed szczękę górną.

11. UZĘBIENIE I ZGRYZ

Zgryz przodozgryzowy charakterystyczny dla rasy. Dolne siekacze znajdują się przed górnymi, a łuk dolnych siekaczy jest zaokrąglony. Szczęki nie mogą wykazywać skręcenia ani bocznego przesunięcia. Pożądane jest możliwie kompletne uzębienie. Przy zamkniętym pysku zęby nie powinny być widoczne.

12. OCZY

Oczy ciemne, dość duże, okrągłe i wyraziste. Osadzone stosunkowo nisko i szeroko rozstawione. Przy patrzeniu na wprost nie powinno być widoczne białko oka. Obwódki powiek czarne.

13. USZY

Uszy średniej wielkości, szerokie u nasady, zaokrąglone na końcach i wysoko osadzone. Stojące, skierowane do przodu, charakterystyczne dla rasy „uszy nietoperza”. Skóra uszu delikatna i miękka.

14. SZYJA

Szyja krótka, mocna i lekko łukowata, rozszerzająca się w kierunku łopatek. Bez wyraźnego podgardla.

15. GRZBIET, LĘDŹWIE I ZAD

Grzbiet szeroki, mocny i umięśniony. Linia grzbietu stopniowo wznosi się od kłębu w kierunku lędźwi, tworząc charakterystyczny dla rasy lekko łukowaty profil. Lędźwie krótkie, szerokie i lekko wysklepione. Zad dobrze opadający.

16. KLATKA PIERSIOWA

Klatka piersiowa cylindryczna, głęboka i dobrze opuszczona, nieco poniżej łokci. Żebra bardzo dobrze wysklepione, tworzące charakterystyczną beczkowatą klatkę piersiową. Przedpiersie szerokie i kwadratowe. Brzuch podkasany, lecz nie nadmiernie.

17. KOŃCZYNY PRZEDNIE

Kończyny przednie proste, ustawione pionowo, zarówno oglądane z przodu, jak i z boku. Łopatki dobrze ułożone. Ramiona krótkie, grube i umięśnione. Łokcie przylegające do tułowia. Przedramiona krótkie, proste i mocne.

18. KOŃCZYNY TYLNE

Kończyny tylne mocne i dobrze umięśnione, nieco dłuższe od przednich, przez co zad znajduje się wyżej. Kończyny oglądane z przodu i z tyłu powinny być ustawione prawidłowo. Uda dobrze umięśnione. Stawy skokowe prawidłowo kątowane.

19. ŁAPY

Łapy okrągłe, zwarte, małe, o charakterystycznym kształcie kocich łap. Palce zwarte, pazury krótkie, grube i czarne. Tylne łapy ustawione prosto, bez wyraźnego skręcania do wewnątrz lub na zewnątrz.

20. RUCH

Ruch swobodny i prawidłowo skoordynowany. Kończyny poruszają się równolegle do środkowej osi ciała. Tylne kończyny powinny zapewniać dobrą siłę napędową. Pies powinien poruszać się bez widocznego wysiłku i bez oznak nietolerancji ruchu.

21. OGON

Ogon naturalnie krótki, nisko osadzony, gruby u nasady i zwężający się ku końcowi. Może być prosty, załamany, skręcony lub węzłowaty, pod warunkiem że jego budowa nie powoduje bólu ani zaburzeń funkcji. Noszony nisko i nie powinien unosić się powyżej poziomu grzbietu nawet podczas ruchu.

22. SZATA

Włos krótki, gładki, przylegający, błyszczący i miękki. Brak podszerstka. Skóra bez nadmiernej ilości luźnych fałd.

23. UMASZCZENIE

Dopuszczalne umaszczenia:

• Płowe, od jasnego do ciemnego, pręgowane lub bez pręgowania, z maską czarną lub bez niej.

• Pręgowane.

• Pręgowane z umiarkowanymi lub znacznymi białymi znaczeniami.

• Płowe z umiarkowanymi lub znacznymi białymi znaczeniami.

Nos we wszystkich umaszczeniach musi być czarny.

24. KONDYCJA I ZDROWIE

Buldog francuski powinien być klinicznie zdrowy, prawidłowo umięśniony i sprawny ruchowo. Szczególną uwagę należy zwracać na prawidłową funkcję układu oddechowego, drożność nozdrzy, zdrowie oczu, kręgosłupa i kończyn, prawidłową budowę szczęk oraz kondycję fizyczną. Niedopuszczalne są zaburzenia oddychania ograniczające normalne funkcjonowanie psa. Do hodowli powinny być wykorzystywane wyłącznie osobniki zdrowe i funkcjonalne.

25. WADY

• Nadmiernie długi lub nadmiernie krótki pysk.

• Widoczny język przy zamkniętym pysku.

• Zbyt jasne oczy.

• Nadmierna depigmentacja nosa, warg lub powiek.

• Zgryz cęgowy.

• Nieprawidłowa, łukowata „wielbłądzia” linia grzbietu.

• Brak typowych proporcji rasy.

• Nadmierne fałdy skóry.

• Nieprawidłowy ruch.

• Słaba muskulatura.

26. WADY DYSKWALIFIKUJĄCE

• Agresja lub nadmierna lękliwość.

• Wyraźne nieprawidłowości fizyczne lub behawioralne.

• Brak typowych cech rasy.

• Całkowicie zamknięte nozdrza.

• Skręcenie lub boczne przesunięcie żuchwy powodujące stałe wystawanie języka.

• Dolne siekacze ustawione za górnymi.

• Stale widoczne kły przy zamkniętym pysku.

• Różnobarwne oczy.

• Nos w kolorze innym niż czarny.

• Uszy nieprzeniesione do pozycji stojącej.

• Brak ogona lub ogon wrastający.

• Dodatkowy pazur na tylnej kończynie.

• Odwrócone ustawienie stawu skokowego.

• Długi, drutowaty lub wełnisty włos.

• Umaszczenie niezgodne ze standardem.

• Wielkość lub masa ciała poza określonym zakresem.

• Zaburzenia oddychania.

• Głuchota.

27. OCENA OGÓLNA

Buldog francuski powinien być małym, mocnym, zwartym i harmonijnie zbudowanym molosem o charakterystycznej kwadratowej głowie, stojących uszach, krótkiej kufie i naturalnie krótkim ogonie. Typ rasy powinien być wyraźny, ale żadna cecha nie może być rozwijana w sposób prowadzący do pogorszenia zdrowia lub funkcjonalności. Szczególne znaczenie mają prawidłowe oddychanie, sprawny ruch, zdrowie, temperament i jakość życia.

§ 1. POSTANOWIENIA OGÓLNE

Program Hodowlany Rasy Buldog Francuski został opracowany na potrzeby Polskiej Organizacji Kynologicznej International Union (POK) w celu określenia zasad odpowiedzialnej hodowli, zachowania charakterystycznych cech rasy oraz prowadzenia świadomej selekcji hodowlanej.

Program ma na celu doskonalenie rasy poprzez prowadzenie hodowli ukierunkowanej na zdrowie, prawidłową budowę anatomiczną, prawidłowe funkcjonowanie układu oddechowego, sprawność ruchową, stabilny temperament, zachowanie charakterystycznych cech Buldoga Francuskiego oraz dobrostan zwierząt.

Hodowla prowadzona w ramach POK opiera się na zasadach etyki hodowlanej, odpowiedzialności hodowcy, świadomej selekcji, wykorzystaniu badań diagnostycznych oraz poszanowaniu różnorodności genetycznej populacji.

Szczególne znaczenie w hodowli Buldoga Francuskiego ma ograniczenie występowania chorób i wad mogących mieć wpływ na jakość życia, w szczególności dotyczących układu oddechowego, kręgosłupa, aparatu ruchu, oczu, skóry, uzębienia, układu krążenia, układu neurologicznego oraz chorób dziedzicznych.

Priorytetem hodowli pozostają zdrowie, prawidłowa budowa, swobodne oddychanie, funkcjonalność, prawidłowy ruch, stabilny temperament oraz jakość życia psa.

§ 2. CELE HODOWLANE

Celem programu jest:

zachowanie prawidłowego typu rasy Buldog Francuski,

zachowanie charakterystycznej sylwetki i proporcji rasy,

ograniczenie występowania chorób i wad dziedzicznych,

doskonalenie budowy zgodnej ze wzorcem rasy,

zachowanie prawidłowych proporcji ciała,

zachowanie prawidłowej konstrukcji kośćca,

zachowanie prawidłowej muskulatury,

zachowanie prawidłowego ruchu i sprawności,

zapewnienie prawidłowej funkcji układu oddechowego,

ograniczenie występowania problemów związanych z zespołem brachycefalicznym,

ograniczenie nadmiernego zwężenia nozdrzy,

ograniczenie nieprawidłowości podniebienia miękkiego,

ograniczenie występowania zwężenia dróg oddechowych,

ograniczenie nietolerancji wysiłku,

ograniczenie problemów związanych z przegrzewaniem organizmu,

monitorowanie stanu tchawicy,

kontrolowanie stanu kręgosłupa,

ograniczenie występowania wad kręgów,

ograniczenie występowania chorób krążków międzykręgowych,

monitorowanie zdrowia oczu,

ograniczenie występowania urazów i chorób gałki ocznej,

kontrolowanie stanu rzepek kolanowych,

ograniczenie występowania zwichnięcia rzepki,

kontrolowanie stawów biodrowych,

monitorowanie zdrowia skóry,

ograniczenie przewlekłych stanów zapalnych fałdów skórnych,

ograniczenie wad uzębienia i zgryzu,

zachowanie prawidłowej funkcji aparatu żucia,

monitorowanie zdrowia serca,

monitorowanie zdrowia układu neurologicznego,

ograniczenie występowania chorób dziedzicznych,

wykorzystanie badań DNA,

zachowanie prawidłowej struktury i jakości szaty,

zachowanie prawidłowej pigmentacji,

zachowanie charakterystycznego wyglądu głowy Buldoga Francuskiego bez pogarszania funkcjonalności,

zachowanie prawidłowej budowy uszu,

zachowanie charakterystycznego ogona,

zachowanie inteligencji i chęci współpracy z człowiekiem,

zachowanie stabilnego i zrównoważonego charakteru,

zachowanie możliwie szerokiej puli genetycznej,

podnoszenie jakości hodowli poprzez wykorzystanie nowoczesnych metod diagnostycznych,

poprawa długowieczności i jakości życia rasy.

§ 3. TYP HODOWLANY

Buldog Francuski powinien być psem:

małej lub średniej wielkości,

zwartym,

harmonijnie zbudowanym,

proporcjonalnym,

mocnym,

dobrze umięśnionym,

o prawidłowej konstrukcji kośćca,

o prawidłowej muskulaturze odpowiedniej do wielkości,

o prawidłowej sylwetce,

o prawidłowym i swobodnym ruchu,

o charakterystycznej dla rasy głowie,

o prawidłowo osadzonych oczach,

o prawidłowej budowie nosa i nozdrzy,

o prawidłowo funkcjonującym układzie oddechowym,

o prawidłowym uzębieniu,

o prawidłowej pigmentacji,

o prawidłowej strukturze szaty,

o prawidłowej budowie kręgosłupa,

o prawidłowo ukształtowanym ogonie,

inteligentnym,

żywym,

czujnym,

przyjaznym,

towarzyskim,

pewnym siebie,

o stabilnym temperamencie.

Buldog Francuski powinien zachować charakterystyczną budowę głowy i kufy rasy, jednak cechy te nie mogą być rozwijane w sposób prowadzący do ograniczenia oddychania, pogorszenia widzenia, problemów z termoregulacją, trudności w pobieraniu pokarmu lub ograniczenia normalnej aktywności fizycznej.

Pies powinien oddychać swobodnie zarówno w spoczynku, jak i podczas umiarkowanego wysiłku.

Nie należy promować skrajnie skróconej kufy, nadmiernie zwężonych nozdrzy, nadmiernie wydłużonego podniebienia miękkiego ani innych cech brachycefalicznych prowadzących do pogorszenia zdrowia lub jakości życia.

Nie należy również promować nadmiernej masywności, skrajnie ciężkiej budowy, nadmiernie krótkiego tułowia ani innych cech ekstremalnych kosztem sprawności i funkcjonalności psa.

§ 4. WYMAGANIA DLA PSÓW HODOWLANYCH

Do hodowli mogą zostać dopuszczone wyłącznie psy i suki, które:

posiadają rodowód uznawany przez POK,

uzyskały wymagane kwalifikacje hodowlane zgodnie z regulaminami POK,

posiadają ocenę zgodności ze wzorcem rasy,

posiadają stabilny temperament,

nie wykazują nieuzasadnionej agresji,

nie wykazują skrajnej lękliwości,

posiadają prawidłową budowę,

posiadają prawidłowy i swobodny ruch,

posiadają swobodne oddychanie,

nie wykazują istotnej nietolerancji wysiłku,

nie wykazują patologicznej duszności,

są wolne od wad uniemożliwiających odpowiedzialne wykorzystanie w hodowli,

posiadają obowiązkowy profil DNA,

posiadają obowiązkową ocenę rzepek kolanowych,

uzyskały wynik rzepek 0/0,

posiadają wymagane badania stawów biodrowych,

posiadają ocenę układu oddechowego,

posiadają wymagane badania oczu,

posiadają wymagane badania układu krążenia,

posiadają wymagane wyniki pozostałych badań zdrowotnych określonych przez POK,

posiadają wymagane badania genetyczne określone dla rasy.

§ 5. WIEK HODOWLANY

Do hodowli dopuszcza się psy i suki po osiągnięciu odpowiedniej dojrzałości fizycznej i psychicznej oraz po uzyskaniu wymaganych kwalifikacji hodowlanych i wykonaniu obowiązkowych badań.

Zaleca się, aby pierwsze krycie suki odbyło się po osiągnięciu odpowiedniej dojrzałości organizmu, nie wcześniej niż po ukończeniu 15 miesiąca życia.

Suka traci uprawnienia hodowlane z dniem 31 grudnia w roku kalendarzowym, w którym kończy 8 lat.

Reproduktor może zostać wykorzystany w hodowli po ukończeniu 12 miesiąca życia, pod warunkiem uzyskania wymaganych uprawnień hodowlanych oraz wykonania obowiązkowych badań.

POK nie określa górnej granicy wieku dla psów. Samiec może być wykorzystywany w hodowli bez limitu wieku, pod warunkiem zachowania dobrego stanu zdrowia, sprawności oraz prawidłowej jakości nasienia.

W przypadku Buldoga Francuskiego szczególną uwagę należy zwrócić na prawidłowy rozwój układu oddechowego, kręgosłupa, kośćca, kondycję fizyczną oraz zdolność suki do bezpiecznego przebiegu ciąży i porodu.

Przy kwalifikacji suki do hodowli należy szczególnie uwzględnić jej zdolność do swobodnego oddychania, prawidłowej termoregulacji oraz bezpiecznego wysiłku.

Ze względu na budowę rasy decyzja dotycząca krycia oraz sposobu prowadzenia porodu powinna uwzględniać indywidualny stan zdrowia suki i ryzyko komplikacji związanych z budową anatomiczną.

Dobór wieku hodowlanego powinien zawsze uwzględniać dobrostan zwierzęcia, jego rozwój fizyczny i psychiczny oraz stan zdrowia.

§ 6. OBOWIĄZKOWY PROFIL DNA

Każdy pies i suka przeznaczone do hodowli muszą posiadać profil DNA wykonany w laboratorium akceptowanym przez POK.

Profil DNA jest obowiązkowym warunkiem uzyskania kwalifikacji hodowlanych.

Profil DNA służy do:

identyfikacji psa,

potwierdzania pochodzenia potomstwa,

zabezpieczenia dokumentacji hodowlanej,

ochrony wiarygodności rodowodów,

ograniczania możliwości błędnego określenia pochodzenia,

zwiększenia wiarygodności hodowli.

Profil DNA nie zastępuje badań genetycznych dotyczących chorób dziedzicznych.

§ 7. OBOWIĄZKOWE BADANIA ZDROWOTNE

Przed uzyskaniem kwalifikacji hodowlanych psy i suki muszą posiadać wymagane badania zdrowotne zgodnie z aktualnymi wymaganiami POK.

7. 1. Ocena rzepek kolanowych

Ocena rzepek kolanowych jest obowiązkowym badaniem hodowlanym.

Obowiązkowe jest badanie manualne (palpacyjne), natomiast w przypadkach wskazanych przez lekarza weterynarii zaleca się wykonanie dodatkowej diagnostyki obrazowej (RTG).

Do hodowli mogą zostać dopuszczone wyłącznie psy i suki z wynikiem:

PL 0/0 – obie rzepki prawidłowe.

W przypadku wyniku innego niż 0/0 osobnik nie może być wykorzystywany w hodowli POK.

Celem wprowadzenia bezwzględnego wymogu 0/0 jest ograniczenie występowania zwichnięcia rzepki w populacji Buldoga Francuskiego oraz prowadzenie konsekwentnej selekcji w kierunku zdrowego i sprawnego aparatu ruchu.

RZEPKI 0/0 – WARUNEK BEZWZGLĘDNY.

7. 2. Ocena stawów biodrowych

U psów przeznaczonych do hodowli zaleca się wykonanie badania radiologicznego stawów biodrowych zgodnie z uznaną metodą oceny.

Badanie powinno być wykonane przez uprawnionego lekarza weterynarii, a wynik powinien zostać odpowiednio udokumentowany.

Celem badania jest ograniczenie występowania dysplazji stawów biodrowych oraz innych nieprawidłowości mogących wpływać na sprawność ruchową psa.

W hodowli preferowane są osobniki z prawidłowymi stawami biodrowymi.

Wyniki badań stawów biodrowych powinny być uwzględniane przy planowaniu kojarzeń.

Ocena stawów biodrowych jest jednym z podstawowych badań stosowanych w programach zdrowotnych tej rasy.

7. 3. Ocena układu oddechowego i funkcji oddychania

Ze względu na brachycefaliczną budowę Buldoga Francuskiego ocena funkcji układu oddechowego stanowi jeden z najważniejszych elementów odpowiedzialnej selekcji hodowlanej.

Pies hodowlany powinien:

swobodnie oddychać w spoczynku,

tolerować umiarkowany wysiłek,

nie wykazywać patologicznego chrapania w stanie czuwania,

nie wykazywać sinienia błon śluzowych,

nie wykazywać omdleń związanych z wysiłkiem,

nie wykazywać istotnej nietolerancji wysiłku,

nie wykazywać objawów przegrzewania organizmu przy umiarkowanej aktywności,

posiadać możliwie szerokie nozdrza,

posiadać drożne drogi oddechowe.

Zaleca się wykorzystanie standaryzowanej oceny funkcji oddechowej, jeżeli jest dostępna.

Zaleca się wykonanie testu wydolności oddechowej (Brachycephalic Obstructive Airway Syndrome)(BOAS)

W przypadku występowania objawów wskazujących na zespół obturacyjny dróg oddechowych brachycefalicznych zaleca się przeprowadzenie pogłębionej diagnostyki weterynaryjnej.

Szczególną uwagę należy zwrócić na:

zwężenie nozdrzy,

długość i strukturę podniebienia miękkiego,

drożność gardła,

funkcjonowanie krtani,

tchawicę,

tolerancję wysiłku,

zdolność do prawidłowej termoregulacji.

Osobniki z ciężkimi zaburzeniami oddychania lub znaczną nietolerancją wysiłku nie powinny być wykorzystywane w hodowli.

7. 4. Ocena tchawicy

Ze względu na predyspozycje ras brachycefalicznych zaleca się ocenę tchawicy, szczególnie u osobników wykazujących objawy ze strony układu oddechowego.

W przypadkach wskazanych przez lekarza weterynarii zaleca się wykonanie badania radiologicznego lub innej właściwej diagnostyki obrazowej.

Nie należy wykorzystywać w hodowli osobników z klinicznie istotną nieprawidłowością tchawicy, jeżeli może ona ograniczać prawidłowe oddychanie.

Ocena tchawicy jest również wymieniana jako dodatkowe badanie zdrowotne dla Buldogów Francuskich.

7. 5. Badanie okulistyczne

Ze względu na charakterystyczną budowę czaszki i oczu Buldoga Francuskiego badanie okulistyczne ma szczególne znaczenie.

U psów przeznaczonych do hodowli należy wykonać specjalistyczne badanie okulistyczne.

Szczególną uwagę należy zwrócić na:

powierzchnię rogówki,

owrzodzenia rogówki,

pigmentację rogówki,

soczewkę,

siatkówkę,

powieki,

rzęsy,

nieprawidłowe owłosienie powiek,

urazy gałki ocznej,

prawidłowość ustawienia gałek ocznych,

inne zmiany okulistyczne mogące mieć znaczenie dla zdrowia lub hodowli.

Nie należy wykorzystywać w hodowli osobników z poważnymi, przewlekłymi lub dziedzicznymi chorobami oczu.

Badanie okulistyczne należy do podstawowych badań zdrowotnych rekomendowanych dla Buldoga Francuskiego.

7. 6. Ocena kręgosłupa

Ze względu na predyspozycje rasy do wad kręgów oraz innych problemów kręgosłupa zaleca się wykonanie badania radiologicznego kręgosłupa u psów przeznaczonych do hodowli.

Szczególną uwagę należy zwrócić na:

budowę kręgów,

obecność kręgów klinowatych,

hemivertebrae,

prawidłowość osi kręgosłupa,

zmiany zwyrodnieniowe,

objawy bólowe,

zaburzenia chodu,

osłabienie kończyn,

zaburzenia koordynacji,

objawy neurologiczne,

inne nieprawidłowości mogące mieć podłoże dziedziczne.

RTG kręgosłupaw kierunku oceny spondylozy kręgosłupa i wad wrodzonych kręgów.

Osobniki z poważnymi, klinicznie istotnymi wadami kręgosłupa lub chorobami neurologicznymi związanymi z budową kręgosłupa nie powinny być wykorzystywane w hodowli.

7. 7. Ocena uzębienia i zgryzu

U psów przeznaczonych do hodowli należy zwracać szczególną uwagę na:

prawidłowy rozwój szczęki i żuchwy,

prawidłowe funkcjonowanie aparatu żucia,

ustawienie zębów,

stłoczenie zębów,

przetrwałe zęby mleczne,

choroby przyzębia,

urazy podniebienia lub jamy ustnej,

wady mogące utrudniać pobieranie pokarmu.

Ze względu na budowę czaszki Buldoga Francuskiego szczególne znaczenie ma ograniczenie skrajnego stłoczenia zębów oraz wad utrudniających prawidłowe funkcjonowanie jamy ustnej.

Poważne wady zgryzu oraz wady mające wpływ na prawidłowe funkcjonowanie psa powinny być podstawą do wykluczenia z hodowli.

7. 8. Badania genetyczne

POK zaleca wykonywanie dostępnych i wiarygodnie zwalidowanych badań genetycznych dotyczących chorób dziedzicznych występujących lub mogących występować w populacji Buldogów Francuskich.

W szczególności zaleca się uwzględnienie badań dotyczących:

dziedzicznych zaćm,

cystynurii,

mielopatii zwyrodnieniowej,

hiperurykozurii,

chorób siatkówki,

mutacji związanych z chorobami neurologicznymi,

chondrodystrofii i ryzyka chorób krążków międzykręgowych,

innych chorób genetycznych potwierdzonych dla rasy.

Aktualne zalecenia genetyczne dla Buldoga Francuskiego obejmują m.in. dziedziczną zaćmę, cystynurię typu 3, mielopatię zwyrodnieniową, hiperurykozurię, CDDY/IVDD, multifokalną retinopatię oraz PRA.

Wyniki badań genetycznych powinny być uwzględniane przy planowaniu kojarzeń.

Sam fakt bycia nosicielem określonej mutacji nie powinien automatycznie prowadzić do eliminacji wartościowego genetycznie osobnika, jeżeli możliwe jest bezpieczne zaplanowanie kojarzenia z osobnikiem wolnym od danej mutacji.

Nosiciel nie powinien być kojarzony z innym nosicielem ani z osobnikiem chorym na daną chorobę dziedziczną, jeżeli takie skojarzenie stwarza ryzyko urodzenia chorego potomstwa.

Celem jest ograniczenie występowania chorób u potomstwa przy jednoczesnym zachowaniu możliwie szerokiej różnorodności genetycznej.

7. 9. Ocena układu krążenia

Zaleca się kontrolę układu krążenia u psów przeznaczonych do hodowli.

Szczególną uwagę należy zwrócić na:

szmery sercowe,

zaburzenia rytmu,

nietolerancję wysiłku,

omdlenia,

duszność,

osłabienie,

inne objawy mogące wskazywać na chorobę układu krążenia.

W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości zaleca się pogłębioną diagnostykę, w tym konsultację kardiologiczną oraz badanie echokardiograficzne, jeżeli lekarz weterynarii uzna je za wskazane.

Psy z klinicznie istotną chorobą serca nie powinny być wykorzystywane w hodowli.

Badanie układu krążenia jest uwzględniane w zaleceniach zdrowotnych dla Buldoga Francuskiego.

7. 10. Ocena skóry i fałdów skórnych

Buldog Francuski powinien posiadać zdrową skórę.

Szczególną uwagę należy zwrócić na:

fałdy skórne,

przewlekłe stany zapalne,

infekcje bakteryjne i grzybicze,

przewlekły świąd,

nawracające zapalenia skóry,

nieprawidłowy zapach skóry,

przewlekłe podrażnienia,

problemy mogące mieć podłoże dziedziczne.

Nie należy promować nadmiernie głębokich fałdów skórnych, jeżeli prowadzą one do przewlekłych problemów zdrowotnych.

Osobniki z ciężkimi i przewlekłymi chorobami skóry o możliwym podłożu dziedzicznym nie powinny być wykorzystywane w hodowli.

7. 11. Ocena układu ruchu

Pies hodowlany powinien:

poruszać się swobodnie,

nie wykazywać kulawizny,

nie wykazywać bólu,

posiadać prawidłową budowę kończyn,

posiadać stabilne stawy,

posiadać prawidłową muskulaturę.

Szczególną uwagę należy zwrócić na:

rzepki,

stawy biodrowe,

kolana,

kręgosłup,

kończyny,

łapy.

Nie należy wykorzystywać w hodowli osobników wykazujących istotne nieprawidłowości układu ruchu.

7. 12. Ocena ogólnego stanu zdrowia

Pies i suka hodowlana powinny być w dobrej kondycji fizycznej i posiadać aktualną ocenę stanu zdrowia.

Nie należy wykorzystywać w hodowli osobników, których stan zdrowia może negatywnie wpływać na dobrostan ich samych lub potomstwa.

Szczególną uwagę należy zwracać na:

prawidłową masę ciała,

kondycję mięśniową,

sprawność ruchową,

zdolność do umiarkowanego wysiłku,

swobodne oddychanie,

stan skóry,

stan oczu,

stan jamy ustnej,

stan kręgosłupa,

ogólną kondycję fizyczną,

odporność fizyczną.

§ 8. DOBÓR PAR HODOWLANYCH

Dobór par hodowlanych powinien być prowadzony w sposób świadomy i odpowiedzialny, z uwzględnieniem:

zdrowia,

wyniku oceny rzepek,

wyników badań stawów biodrowych,

funkcji układu oddechowego,

wyników badań okulistycznych,

wyników badań kręgosłupa,

wyników badań genetycznych,

zgodności ze wzorcem rasy,

budowy anatomicznej,

prawidłowej budowy głowy,

jakości nozdrzy i dróg oddechowych,

ruchu,

temperamentu,

jakości szaty,

pigmentacji,

wyników badań zdrowotnych,

stanu skóry i fałdów,

stanu uzębienia,

budowy kręgosłupa,

pochodzenia,

zdrowia przodków,

zdrowia rodzeństwa,

jakości wcześniejszego potomstwa,

różnorodności genetycznej.

Podstawowym warunkiem dopuszczenia do kojarzenia pozostaje wynik rzepek 0/0 u obojga rodziców.

W przypadku Buldoga Francuskiego szczególną uwagę należy zwrócić na funkcję układu oddechowego. Nie należy łączyć osobników posiadających istotne problemy z oddychaniem, jeżeli zwiększa to ryzyko uzyskania potomstwa z poważnymi zaburzeniami oddychania.

Nie należy kojarzyć osobników posiadających te same poważne wady budowy lub obciążonych tymi samymi chorobami dziedzicznymi.

Przy planowaniu kojarzeń zaleca się analizę pokrewieństwa oraz unikanie nadmiernej koncentracji jednej linii hodowlanej.

§ 9. RÓŻNORODNOŚĆ GENETYCZNA

Jednym z podstawowych celów programu hodowlanego jest utrzymanie odpowiedniej różnorodności genetycznej populacji Buldogów Francuskich.

Należy unikać nadmiernego wykorzystywania pojedynczych reproduktorów, które może prowadzić do zawężenia puli genetycznej.

Dobór par powinien uwzględniać:

rodowód,

stopień pokrewieństwa,

wyniki badań DNA,

wyniki badań genetycznych,

zdrowie przodków,

zdrowie rodzeństwa,

jakość wcześniejszego potomstwa,

wartość hodowlaną linii.

W przypadku występowania chorób dziedzicznych decyzje hodowlane powinny opierać się na wynikach badań genetycznych oraz aktualnej wiedzy weterynaryjnej i genetycznej.

Nie należy eliminować z hodowli całych linii wyłącznie na podstawie występowania pojedynczego nosicielstwa, jeżeli bezpieczne kojarzenia pozwalają na zachowanie wartościowej różnorodności genetycznej.

§ 10. TEMPERAMENT I CHARAKTER

Buldog Francuski powinien odznaczać się:

inteligencją,

żywym usposobieniem,

ciekawością świata,

chęcią współpracy z człowiekiem,

łatwością uczenia się,

przyjaznym nastawieniem,

towarzyskością,

pewnością siebie,

stabilnością emocjonalną,

odpowiednią odpornością psychiczną.

Do hodowli nie powinny być kwalifikowane psy wykazujące:

nieuzasadnioną agresję,

skrajną lękliwość,

niestabilność psychiczną,

nadmierną nerwowość,

niekontrolowane reakcje,

zachowania uniemożliwiające prawidłowe funkcjonowanie w środowisku człowieka.

Temperament stanowi istotny element oceny wartości hodowlanej psa.

§ 11. ROZWÓJ I SOCJALIZACJA SZCZENIĄT

Hodowca jest zobowiązany zapewnić szczeniętom odpowiednie warunki do prawidłowego rozwoju.

Szczenięta powinny być:

prawidłowo żywione,

objęte opieką weterynaryjną,

regularnie monitorowane pod względem zdrowia,

odpowiednio socjalizowane,

przyzwyczajane do kontaktu z człowiekiem,

stopniowo zapoznawane z różnymi bodźcami środowiskowymi.

W przypadku Buldoga Francuskiego szczególną uwagę należy zwrócić na:

prawidłowy rozwój układu oddechowego,

prawidłowy rozwój kośćca,

rozwój kręgosłupa,

rozwój uzębienia,

prawidłowe żywienie,

utrzymanie prawidłowej masy ciała,

zapobieganie urazom oczu,

zapobieganie przegrzewaniu,

właściwą aktywność fizyczną,

prawidłowy rozwój psychiczny,

pielęgnację skóry i fałdów skórnych.

Szczenięta powinny opuszczać hodowlę odpowiednio przygotowane do życia w nowych domach.

Zaleca się, aby nie następowało to wcześniej niż po ukończeniu 8 tygodnia życia.

§ 12. MONITOROWANIE POTOMSTWA

Hodowca powinien monitorować rozwój potomstwa oraz analizować jakość uzyskiwanych miotów.

Szczególną uwagę należy zwracać na:

rozwój układu oddechowego,

tolerancję wysiłku,

występowanie problemów z oddychaniem,

podatność na przegrzewanie,

stan rzepek kolanowych,

stan stawów biodrowych,

rozwój kręgosłupa,

prawidłowy zgryz i uzębienie,

rozwój kośćca,

budowę kończyn,

zdrowie oczu,

zdrowie serca,

zdrowie neurologiczne,

stan skóry i fałdów skórnych,

jakość i strukturę szaty,

pigmentację,

rozwój fizyczny,

masę ciała,

temperament,

ogólny stan zdrowia,

występowanie wad dziedzicznych,

długość życia,

przyczyny ewentualnych przedwczesnych zgonów.

Informacje uzyskane z monitorowania potomstwa powinny być wykorzystywane przy planowaniu kolejnych kojarzeń.

W przypadku stwierdzenia powtarzających się problemów zdrowotnych w określonej linii hodowlanej hodowca powinien uwzględnić te informacje w dalszej selekcji hodowlanej.

§ 13. DOBROSTAN SUKI HODOWLANEJ I SZCZENIĄT

Hodowla powinna być prowadzona z pełnym poszanowaniem dobrostanu zwierząt.

Suka hodowlana powinna mieć zapewnione:

odpowiednie żywienie,

właściwą opiekę weterynaryjną,

odpowiednie warunki bytowe,

możliwość odpoczynku pomiędzy miotami,

właściwą opiekę podczas ciąży i laktacji,

bezpieczne warunki porodu i wychowywania szczeniąt.

W przypadku Buldoga Francuskiego szczególnie istotne jest uwzględnienie kondycji suki, jej zdolności oddechowych oraz możliwości bezpiecznego przebiegu ciąży i porodu.

Ze względu na budowę brachycefaliczną oraz możliwe trudności porodowe suka powinna pozostawać pod odpowiednią opieką weterynaryjną przed porodem i w jego trakcie.

Decyzja dotycząca sposobu prowadzenia porodu powinna zawsze uwzględniać stan zdrowia suki, wielkość płodów, ich liczbę, budowę anatomiczną oraz ocenę lekarza weterynarii.

Nie należy dopuszczać do nadmiernej eksploatacji suki hodowlanej.

Liczba miotów oraz częstotliwość kryć powinny być dostosowane do wieku, kondycji i stanu zdrowia suki zgodnie z regulaminem POK.

W przypadku zagrożenia zdrowia lub życia zwierzęcia hodowca jest zobowiązany do niezwłocznego zapewnienia pomocy weterynaryjnej.

§ 14. WYKORZYSTANIE PSÓW Z CECHAMI NIEPOŻĄDANYMI

Do hodowli nie powinny być wykorzystywane psy posiadające:

ciężkie wady budowy,

poważne choroby dziedziczne,

niestabilny temperament,

agresję,

skrajną lękliwość,

wady uniemożliwiające prawidłowe funkcjonowanie,

poważne przewlekłe problemy zdrowotne,

nieprawidłowe rzepki,

poważne nieprawidłowości stawów biodrowych,

ciężkie zaburzenia oddychania,

znaczną nietolerancję wysiłku,

poważne wady dróg oddechowych,

poważne przewlekłe choroby oczu,

poważne choroby kręgosłupa,

poważne przewlekłe choroby skóry o możliwym podłożu dziedzicznym.

Psy lub suki z nieprawidłowym wynikiem oceny rzepek nie mogą być wykorzystywane w hodowli POK.

W hodowli obowiązuje zasada:

RZEPKI 0/0 – WARUNEK BEZWZGLĘDNY.

Nie należy wykorzystywać w hodowli osobników, których budowa brachycefaliczna powoduje istotne zaburzenia oddychania, ograniczenie aktywności lub pogorszenie jakości życia.

Nie należy wykorzystywać w hodowli osobników z poważnymi wadami oczu, jeżeli ich występowanie może być związane z budową lub podłożem dziedzicznym.

Nie należy wykorzystywać w hodowli osobników z ciężkimi wadami kręgosłupa lub innymi nieprawidłowościami neurologicznymi mogącymi mieć podłoże dziedziczne.

Psy będące nosicielami określonych mutacji genetycznych mogą zostać wykorzystane w hodowli wyłącznie po odpowiednim doborze partnera hodowlanego, jeżeli takie kojarzenie nie stwarza ryzyka urodzenia chorego potomstwa.

§ 15. DOSKONALENIE RASY

Doskonalenie rasy powinno odbywać się poprzez:

selekcję zdrowych osobników,

bezwzględną selekcję w kierunku prawidłowych rzepek 0/0,

poprawę jakości stawów biodrowych,

poprawę funkcji układu oddechowego,

ograniczanie skutków nadmiernej brachycefalii,

zachowanie prawidłowej budowy głowy przy jednoczesnym zachowaniu funkcjonalności,

poprawę jakości budowy,

poprawę jakości ruchu,

zachowanie prawidłowego kręgosłupa,

zachowanie zdrowych oczu,

zachowanie prawidłowego uzębienia i zgryzu,

zachowanie prawidłowej pigmentacji,

utrzymanie prawidłowej struktury szaty,

utrzymanie zdrowej skóry i fałdów skórnych,

utrzymanie stabilnego temperamentu,

ograniczanie występowania chorób dziedzicznych,

monitorowanie zdrowia serca,

monitorowanie zdrowia układu neurologicznego,

wykorzystanie badań DNA,

wykorzystanie nowoczesnych metod diagnostycznych,

zachowanie możliwie szerokiej różnorodności genetycznej,

poprawę długowieczności rasy.

Najważniejszym celem hodowli pozostaje uzyskiwanie zdrowych, funkcjonalnych, długowiecznych i zgodnych ze wzorcem Buldogów Francuskich, przy jednoczesnym zachowaniu charakterystycznych cech rasy.

Cechy charakterystyczne dla brachycefalicznej budowy nie mogą być utrwalane kosztem prawidłowego oddychania, sprawności ruchowej, zdrowia oczu, prawidłowej termoregulacji oraz ogólnej jakości życia psa.

§ 16. PODSTAWA I CHARAKTER PROGRAMU HODOWLANEGO

Niniejszy Program Hodowlany Rasy Buldog Francuski został opracowany na potrzeby Polskiej Organizacji Kynologicznej International Union (POK) z uwzględnieniem historii rasy, jej charakterystycznych cech, współczesnej wiedzy kynologicznej, weterynaryjnej i genetycznej oraz zasad odpowiedzialnej hodowli.

Program określa kierunki rozwoju rasy oraz zasady kwalifikacji psów do hodowli w ramach POK.

Jego celem jest wspieranie hodowli ukierunkowanej na:

zdrowie,

prawidłową budowę,

funkcjonalność,

prawidłowy aparat ruchu,

zdrowe rzepki,

prawidłowe stawy biodrowe,

prawidłowe funkcjonowanie układu oddechowego,

prawidłową budowę dróg oddechowych,

zdrowie oczu,

prawidłowy kręgosłup,

prawidłowe uzębienie,

zdrowie skóry,

zdrowie układu krążenia,

zdrowie układu neurologicznego,

prawidłową strukturę szaty,

stabilny temperament,

zachowanie charakterystycznych cech rasy,

długowieczność,

dobrostan zwierząt,

odpowiedzialne wykorzystanie potencjału genetycznego populacji.

Obowiązkowy profil DNA oraz wynik rzepek 0/0 stanowią podstawowe i bezwzględne elementy kwalifikacji hodowlanej Buldoga Francuskiego w POK.

Szczególnym elementem programu jest selekcja w kierunku zachowania prawidłowej funkcji układu oddechowego. W hodowli nie należy utrwalać cech anatomicznych, które powodują lub zwiększają ryzyko przewlekłych problemów z oddychaniem, przegrzewaniem organizmu, nietolerancją wysiłku lub innymi ograniczeniami funkcjonalnymi.

Program promuje hodowlę zdrowych, funkcjonalnych i długowiecznych psów, zgodnych z typem i charakterem Buldoga Francuskiego.